W dniu 5 marca 2026 roku we Wleniu w województwie dolnośląskim odbyło się walne zebranie założycielskie, którego celem było powołanie do życia stowarzyszenia pod nazwą „Stowarzyszenie Gmin Natura 2000”. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele samorządów z różnych stron Polski, w tym nasza gmina, reprezentowana przez wójt Teresę Fryszkiewicz.

Podczas zebrania podjęto uchwałę o utworzeniu stowarzyszenia, którego głównym celem będzie reprezentowanie interesów gmin położonych na obszarach objętych siecią Natura 2000 oraz innymi formami ochrony przyrody. Nowo powstała organizacja ma stanowić wspólną platformę współpracy i dialogu z administracją rządową oraz instytucjami odpowiedzialnymi za kształtowanie polityki środowiskowej i finansowej.

Gminy, na terenie których znajdują się obszary chronione, mierzą się z licznymi ograniczeniami w zakresie realizacji inwestycji infrastrukturalnych, gospodarczych czy społecznych. Ograniczenia te, wynikające z przepisów dotyczących ochrony przyrody, mają istotny wpływ na możliwości rozwojowe samorządów oraz poziom ich dochodów, a także poważnie ingerują w swobodne gospodarowanie nieruchomościami stanowiącymi własność osób prywatnych.

Jednym z najważniejszych zadań stowarzyszenia będzie dążenie do wypracowania systemowych rozwiązań finansowych, w tym uzyskania odpowiednich subwencji, rekompensat oraz innych mechanizmów wsparcia dla gmin, których rozwój jest ograniczany przez funkcjonowanie obszarów Natura 2000 oraz innych form ochrony przyrody.

Utworzenie „Stowarzyszenia Gmin Natura 2000” to istotny krok w kierunku wzmocnienia głosu samorządów w debacie publicznej oraz budowania równowagi pomiędzy koniecznością ochrony środowiska, a potrzebami rozwojowymi lokalnych społeczności.

Beata Murat